การแก้ไขปัญหา

 

การแก้ไขปัญหากลิ่นจากอุตสาหกรรม

1. การป้องกันและลดกลิ่นที่แหล่งกำเนิด

  • การปรับปรุงกระบวนการผลิต
  • การใช้วัสดุทดแทน
  • การจัดการในสถานประกอบการ
  • การป้องกันโดยใช้ระยะกันชน
  • การปิดกั้นแหล่งกำเนิด

2. ระบบการบำบัดกลิ่น

  • ประเภทระบบบำบัดกลิ่น
  • การออกแบบเบื้องต้น
  • หลักการเลือกระบบบำบัดกลิ่นที่เหมาะสม
  • การประเมินค่าใช้จ่ายของการบำบัดกลิ่น

การป้องกันและลดกลิ่นที่แหล่งกำเนิด

1. การปรับปรุงกระบวนการผลิต

  • กรณีป้องกันการเกิดกลิ่นจากการบำบัดน้ำเสีย

          การใช้สารเคมีที่ลดกลิ่นชั่วคราว เช่น Hydrogen Peroxide Addition: 50% Solution เติมในน้ำเสียดิบที่เข้าโรงบำบัด ป้องกันกลิ่นก๊าซไข่เน่า ประมาณ 0.20 บาท ต่อ ลบ.เมตรน้ำเสีย หรือ ใช้ Ferrous Chloride ทำปฎิกิริยากับก๊าซจาก Anaerobic Digestor ป้องกันกลิ่นก๊าซไข่เน่า ค่าใช้จ่ายประมาณ คิวบิคเมตรของสลัดจ์ละ 4 บาท

  • กรณีป้องกันการเกิดกลิ่นจากการทำอาหาร

          ในการป้องกันกลิ่นจากการทำอาหาร ใช้ grease trap หรือตะแกรงดักไอน้ำมันซึ่งอยู่ก่อนหน้าพัดลมดูดอากาศ จะช่วยดักไอน้ำมันซึ่งมีกลิ่นปนอยู่ได้อย่างมาก เป็นตะแกรงบุด้วยมุ้งลวดหรือตาข่ายโลหะที่ละเอียดแต่อากาศผ่านได้ ซ้อนกันหลายชั้น อากาศที่มีหยดน้ำมันไหลผ่านก็จะจับกับตาข่าย เมื่อจะทำความสะอาดก็นำตะแกรงมาล้างด้วยด่าง เช่น โซดาไฟและน้ำ

2. การใช้วัสดุทดแทน

  • เปลี่ยนวัตถุดิบ เช่น โรงงานเคยใช้ของสดที่อาจเน่าเสียระหว่างการเก็บรอการผลิต เช่น กระดูก ก็ควรให้ผู้จัดส่งต้มมาให้สุกเสียก่อน จะได้ไม่เสียเร็วและไม่มีน้ำเสียเกิดขึ้นมากด้วย

3. การจัดการในสถานประกอบการ  

  • โดยการออกแบบ เช่น กรณีป้องกันการเกิดกลิ่นจากฟาร์ม

Figure 3 - Crust Formation on a Liquid Manure Storage

รูปที่ 5 ลานตากขี้หมูที่ผิวเริ่มแห้ง จาก Odour Control on Livestock and Poultry Farms
ที่มา : FACT SHEET Ontario Ministry of Agriculture and Food 1997

รูปที่ 6 อาคารเลี้ยงสัตว์ในต่างประเทศ ประเทศไทยก็มีการเลี้ยงในอาคารปิดเช่นนี้มากขึ้นและสามารถลดปัญหาเรื่องกลิ่นได้ดี
ที่มา : Code of Good Agricultural Practice for The Prevention of Pollution of Air and Soil,
Department of Agriculture and Rural Development, Denmark

  • โดยการใช้สิ่งที่มีให้เป็นประโยชน์ เช่น แสงแดด ขี้เถ้า ปุ๋ยคอก

                - การตากแห้ง ช่วยลดกลิ่นอุจจาระได้ 40 เปอร์เซ็นต์
                - ใช้เถ้า 250 กก. ต่ออุจจาระ 1 ลูกบาศก์เมตร ทำให้มีกลิ่นแอมโมเนียในขั้นต้น แต่จะหายไปและระงับกลิ่นอื่นๆได้ 1 เดือน
                - การผ่านอากาศผ่าน Biofilters ที่ทำด้วยปุ๋ยหมัก ลดกลิ่นได้ 60 - 80 เปอร์เซ็นต์ เปลี่ยนปุ๋ยทุก 2-5 ปี
                - ต้นไม้และที่กันลมช่วยลดความเร็วลมที่ผ่านผิวกองสิ่งที่มีกลิ่น และทำให้มองไม่เห็นกองสิ่งนั้น ทำให้ลดความรู้สึกลง
                - การหมักปุ๋ยคอกแบบทันสมัยช่วยลดกลิ่นได้

รูปที่ 7 ระบบ Anaerobic Digestion ของการเลี้ยงหมู
ที่มา : Odour Control on Livestock and Poultry Farms FACT SHEET Ontario
Ministry of Agriculture and Food 1997

 

  • โดยการแก้ไขปัญหาที่ไม่ต้องลงทุนมาก
            -
    โรงงานสุราหรือโรงงานที่มีน้ำเสียที่สกปรกมากๆ อาจแก้ไขกลิ่นของ ก๊าซไข่เน่า และ เมอร์แคปแทน ในชั้นต้นโดยเติมด่าง เช่นปูนขาว เพื่อปรับให้น้ำมีความเป็นกลางหรือเป็นด่าง กลิ่นก็จะน้อยลงแล้วรีบบำบัดน้ำเสียโดยเร็วต่อไป
            - น้ำเสียที่เกิดขึ้นควรได้รับการบำบัดโดยเร็วโดยวิธีเติมอากาศ ไม่ทิ้งไว้ในบ่อที่ไม่มีการเติมอากาศนานๆ
            - การอบขนม โรงงานที่ใช้ไขสัตว์หรือไขมันในกระบวนการผลิต ควรมี ปล่องที่สูง พอจะทำให้กลิ่นกระจายออกไปได้มาก และเจือจางลงไปเอง
            - การคั่วพริกและเครื่องเทศที่มีกลิ่นแรง ควรทำในสถานที่ไกลชุมชน เพราะยังไม่มีเทคโนโลยีที่เหมาะสมสำหรับกิจการขนาดเล็ก เช่น อาจคั่วมาเรียบร้อยแล้วจึงมาส่งที่โรงงาน


ไปหน้าสารบัญ


4. การป้องกันโดยใช้ระยะกันชน
        พื้นที่กันชน 'Buffer Zone' โดยรอบเป็นวิธีที่ต้องมีพื้นที่มาก เนื่องจากกลิ่นอาจไปถึงผู้รับที่อยู่ห่างมากได้ตามลม แม้จะมีการเจือจางบ้างก็ตาม พื้นที่กันชนควรเป็นของโรงงานเอง

  • ขนาดของพื้นที่กันชน ขึ้นกับ :
    - ขนาดพื้นที่ที่ส่งกลิ่น
    - ความเข้มข้นของกลิ่น
    - ช่วงเวลาและความถี่ของการปล่อยกลิ่น
    - ภูมิประเทศ
    - ภูมิอากาศ
    - ความรู้สึกของผู้ได้กลิ่น เช่นชุมชน
               พื้นที่กันชนในอุตสาหกรรมขนาดใหญ่อาจมีพื้นที่กว้างมากนับกิโลเมตร การกำหนดขนาดอาจทำได้โดยใช้แบบจำลองทางคณิตศาสตร์สำหรับการแพร่กระจายกลิ่น ซึ่งสามารถใส่ข้อมูลพื้นที่ อุตุนิยมวิทยา และแหล่งกำเนิด และแสดงผลเป็นความเข้มข้นของกลิ่นได้เป็นรายวัน รายชั่วโมง แบบจำลองเหล่านี้ต้องใช้ความชำนาญและการฝึกอบรม เช่น AUSPLUME ของออสเตรเลีย กรมควบคุมมลพิษมีเอกสารเกี่ยวกับการใช้แบบจำลองและสามารถติดต่อได้
5. การปิดกั้นแหล่งกำเนิด
  • การป้องกันโดยการ ปิดกั้นแหล่งกำเนิด
    แหล่งกำเนิด เช่น บ่อน้ำเสีย กองมูล สามารถปิดได้โดยการสร้างอาคารหรือคลุม หรือใช้วัสดุปิดคลุม เช่นปูนขาวดังรูป

รูปที่ 8 การระงับกลิ่นโดยใช้โคลนผสมปูนขาวเทคลุมกองกากที่มีกลิ่นปูนขาวเป็นด่างและสามารถระงับกลิ่นก๊าซไข่เน่าได้ชั่วคราว
ที่มา : Guide to Field Storage of Biosolids and Other Organic By-Products Used in Agriculture and for Soil
Resource Management, US EPA Document EPA/832-B-00-007 July 2000

 

  • การบรรจุผลิตภัณฑ์ที่ได้ เช่นปลาป่น ต้องแห้งและบรรจุใส่ถุงหรือเก็บในห้องที่ปิดมิดชิด

 

 

ไปหน้าสารบัญ


 

| หน้าแรก |การบำบัดกลิ่น | เลือกวิธีการบำบัด | ระบบสาธิต | อภิธานศัพท์ | ค้นหา | Site Map | ผู้จัดทำ |
กรมควบคุมมลพิษ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม